Tranh cãi khi chuyển nhà thường nằm ở hai chỗ: tiền phát sinh trong ngày chuyển và đồ hỏng không rõ ai chịu. Theo Điều 541 Bộ luật Dân sự 2015, bên vận chuyển để tài sản mất hoặc hư hỏng thì phải bồi thường, trừ khi hai bên có thỏa thuận khác. Vì có vế “thỏa thuận khác” nên hợp đồng chuyển nhà trọn gói (hoặc tin nhắn báo giá) cần ghi rõ giá đã gồm những gì, phụ phí nào có thể phát sinh, và đồ hỏng thì đền theo cách nào. Bài này liệt kê 8 điều khoản nên có và cách xử lý từng tình huống đồ vỡ, mất.
Chuyển nhà có cần ký hợp đồng giấy không?
Không bắt buộc. Bộ luật Dân sự cho phép giao dịch bằng lời nói, văn bản hoặc hành vi. Cái cần là bằng chứng về những gì hai bên đã thỏa thuận.
Với phòng trọ hay nhà ít đồ, tin nhắn Zalo báo giá có đủ hạng mục, giá, ngày giờ và địa chỉ hai đầu là đủ dùng khi có tranh chấp. Với nhà 3 – 4 phòng ngủ, nhà có đồ giá trị cao (đàn piano, két sắt, đồ thờ pha lê), chuyển văn phòng hay chuyển liên tỉnh, nên có hợp đồng văn bản. Doanh nghiệp cần hóa đơn VAT thì hỏi trước khi chốt, vì giá có VAT và không VAT khác nhau.
8 điều khoản cần có trong hợp đồng chuyển nhà trọn gói
| Điều khoản | Cần ghi gì | Tránh được chuyện gì |
|---|---|---|
| 1. Thông tin hai bên | Tên, số điện thoại, số CCCD hoặc mã số thuế của đơn vị chuyển nhà | Không biết đòi ai khi có sự cố |
| 2. Địa chỉ và thời gian | Địa chỉ đi, địa chỉ đến (cả tầng, có thang máy không), ngày giờ xe đến | Xe đến muộn, đội đến thiếu người |
| 3. Hạng mục công việc | Tháo lắp những gì (giường, tủ, điều hòa, bình nóng lạnh), đóng gói những gì, có khoan treo tranh, TV không | “Cái này không có trong gói” |
| 4. Danh mục đồ | Đồ lớn, đồ giá trị cao, số thùng ước tính; đồ đơn vị không nhận chở | Thu thêm vì “đồ nhiều hơn báo” |
| 5. Giá và phụ phí | Tổng giá trọn gói, đã gồm xe, nhân công, vật tư chưa; phụ phí nào có thể phát sinh và mức bao nhiêu | Giá ngày chuyển cao hơn giá báo |
| 6. Tạm ứng và thanh toán | Tạm ứng bao nhiêu, trả phần còn lại khi nào, tiền mặt hay chuyển khoản | Trả hết trước rồi mất quyền mặc cả khi có lỗi |
| 7. Bồi thường và bảo hành | Lỗi của ai thì ai đền, định giá đồ hỏng ra sao, lỗi lắp đặt có được sửa lại không | Cãi nhau về giá trị chiếc TV vỡ |
| 8. Hủy và đổi lịch | Báo trước bao lâu thì không mất phí, hủy sát giờ mất bao nhiêu | Mất cọc khi phải đổi ngày |
Dọn Nhà Hạ Long công bố các mục 5 đến 8 trong điều khoản dịch vụ: khách tạm ứng 10 – 30% giá trị hợp đồng, phần còn lại trả sau khi nghiệm thu; không thu phí hủy nếu báo trước 1 ngày hoặc trước giờ xe đến 60 phút; thu 40% giá trị đơn nếu hủy khi xe đã có mặt.
Những khoản phụ phí hay phát sinh trong ngày chuyển
Có phụ phí là bình thường; điều cần tránh là phụ phí không được báo trước. Các khoản thường gặp:
- Phí chờ xe. Ví dụ ở Dọn Nhà Hạ Long, mỗi lần bốc hoặc dỡ hàng được tính 45 phút, quá thời gian đó thu 150.000 đ/giờ. Ở các chung cư Bãi Cháy, Hùng Thắng, ban quản lý thường chỉ cho dùng thang máy chở đồ theo khung giờ. Đăng ký thang máy trước thì xe không phải đứng chờ.
- Đồ phát sinh ngoài danh mục: thêm một tủ quần áo, thêm một chuyến xe.
- Tháo lắp điều hòa khi cục nóng phải đu dây ra ngoài tường.
- Nhà tầng cao không có thang máy, hoặc ngõ nhỏ xe tải không vào được phải trung chuyển bằng tay. Nhiều nhà trong ngõ dốc ở Hòn Gai rơi vào trường hợp này.
- Làm ban đêm.
Cách khóa phụ phí: cho đơn vị khảo sát trực tiếp hoặc gửi ảnh, video từng phòng qua Zalo, nói rõ tầng, thang máy, đường vào nhà. Những yếu tố nhìn thấy lúc khảo sát thì đưa luôn vào giá trọn gói. Cách tính tổng chi phí xem thêm bài chi phí chuyển nhà trọn gói được tính thế nào.
Đồ vỡ, mất khi chuyển nhà thì ai đền?
Nguyên tắc chung: lỗi của bên nào thì bên đó chịu. Khó nhất là chứng minh lỗi, nên bảng dưới đây đi theo từng tình huống.
| Tình huống | Ai chịu | Cần làm gì |
|---|---|---|
| Nhân viên làm rơi TV, gương khi khiêng | Đơn vị chuyển nhà | Chụp ảnh ngay, ghi vào biên bản nghiệm thu |
| Thùng do đơn vị đóng gói, mở ra bát đĩa vỡ | Đơn vị chuyển nhà | Mở kiểm tra thùng đồ dễ vỡ trước khi ký nghiệm thu |
| Thùng khách tự đóng, vỏ thùng nguyên vẹn, đồ bên trong vỡ | Thường là khách, vì không xác định được lỗi lúc khiêng | Thùng bị móp, rách, ướt thì chụp ảnh vỏ thùng làm bằng chứng |
| Đồ đã xước, hỏng từ trước | Không ai phải đền | Quay video tình trạng đồ trước khi đóng gói |
| Vàng bạc, tiền, giấy tờ để lẫn trong đồ | Khách | Mang theo người, không để trong ngăn kéo tủ |
| Thang máy, sảnh chung cư bị trầy, ban quản lý trừ tiền cọc | Đơn vị chuyển nhà nếu do đội chuyển gây ra | Ghi trong hợp đồng; chụp ảnh thang máy trước và sau khi chuyển |
| Giường tủ lắp lỏng, điều hòa chảy nước sau vài ngày | Đơn vị chuyển nhà (bảo hành lắp đặt) | Báo ngay khi phát hiện |
| Thiên tai, tai nạn do xe khác gây ra | Tùy thỏa thuận trong hợp đồng | Hỏi trước đơn vị có mua bảo hiểm hàng hóa không |
Hầu hết đơn vị chuyển nhà không nhận chở vàng bạc, đá quý, tiền và trang sức. Dọn Nhà Hạ Long cũng ghi rõ điều này trong điều khoản dịch vụ. Những thứ này, cùng sổ đỏ và giấy tờ tùy thân, nên để trong một túi riêng bạn tự giữ.
Đền theo giá mua mới hay giá trị hiện tại?
Thường là giá trị hiện tại: giá một món đồ cùng loại, cùng tình trạng sử dụng trên thị trường tại thời điểm hỏng. Một chiếc TV dùng 5 năm sẽ không được đền bằng giá TV mới. Muốn thỏa thuận khác (ví dụ đền theo giá mua), phải ghi rõ trong hợp đồng.
Cam kết của Dọn Nhà Hạ Long: đồ mất hoặc vỡ do nhân viên gây ra được bồi thường 100% theo giá trị tài sản tại thời điểm đó; đồ hỏng mà còn sửa, phục hồi được thì chúng tôi chịu toàn bộ chi phí sửa; giường tủ, điều hòa, bình nóng lạnh lắp chưa đúng được xử lý lại miễn phí.
Để định giá nhanh khi có sự cố:
- Giữ hóa đơn hoặc ảnh chụp đơn hàng của đồ giá trị cao.
- Kê riêng các món đắt (đàn piano, TV lớn, đồ gỗ nguyên khối, đồ thờ) trong danh mục, ghi giá trị ước tính và để đơn vị xác nhận trước ngày chuyển.
Ghi nhận tình trạng đồ trước và sau khi chuyển
Phần lớn tranh chấp về đồ hỏng kết thúc ở câu “vết xước này có từ trước”. Ghi nhận tình trạng đồ mất khoảng 15 phút:
- Trước khi đóng gói, quay video chậm từng phòng, quay cận mặt TV, gương, mặt bàn đá, cánh tủ gỗ bóng.
- Ghi chữ “dễ vỡ” lên thùng đựng bát đĩa, ly cốc, đồ gốm, và báo cho đội bốc xếp những thùng đó.
- Ở nhà mới, mở kiểm tra thùng đồ dễ vỡ, bật thử TV và đồ điện trước khi ký nghiệm thu.
- Có lỗi thì ghi vào biên bản nghiệm thu, hai bên cùng ký hoặc chụp lại, rồi mới thanh toán phần còn lại.
Dọn Nhà Hạ Long chỉ nhận thanh toán sau khi khách nghiệm thu xong, nên bước 3 và 4 làm trước khi trả tiền là vừa.
Những sai lầm thường gặp
- Chốt giá qua điện thoại mà không có tin nhắn nào ghi lại hạng mục và giá.
- Báo thiếu đồ lúc khảo sát (quên tủ ở tầng thượng, quên đồ trong kho) rồi bị tính thêm chuyến.
- Ký nghiệm thu khi đội chuyển còn đang dỡ đồ, chưa mở thùng nào.
- Để trang sức, tiền trong ngăn kéo tủ quần áo vì nghĩ “tủ đã khóa”.
- Trả hết tiền trước ngày chuyển.
- Không hỏi về chính sách hủy, đến khi phải đổi ngày mới biết mất cọc.
Câu hỏi thường gặp
Chuyển nhà có cần ký hợp đồng không? Không bắt buộc. Nhà ít đồ chỉ cần tin nhắn báo giá ghi đủ hạng mục, giá và ngày giờ. Nhà nhiều đồ, có đồ giá trị cao hoặc chuyển văn phòng thì nên có hợp đồng văn bản.
Đồ tự đóng gói bị vỡ có được đền không? Nếu vỏ thùng nguyên vẹn thì thường không, vì không xác định được đồ vỡ lúc khiêng hay do đóng gói. Nếu thùng bị rơi, móp hoặc rách trong lúc khiêng thì đơn vị chuyển nhà phải chịu. Cách đóng thùng đồ dễ vỡ xem bài đóng gói đồ dễ vỡ khi chuyển nhà.
Phát hiện đồ hỏng sau khi đội chuyển đã về thì sao? Báo ngay và gửi ảnh, video. Lỗi lắp đặt như giường lỏng, điều hòa chảy nước thường lộ ra sau vài ngày và nằm trong phần bảo hành lắp đặt. Đồ vỡ thì càng báo muộn càng khó chứng minh, vì thế nên kiểm tra ngay lúc nghiệm thu.
Tạm ứng trước bao nhiêu là hợp lý? Mức phổ biến là 10 – 30% giá trị hợp đồng. Đơn vị đòi trả hết trước khi chuyển là dấu hiệu nên cân nhắc. Các dấu hiệu khác xem bài cách chọn công ty chuyển nhà uy tín.
Hủy lịch chuyển nhà có mất phí không? Tùy đơn vị. Ở Dọn Nhà Hạ Long, báo hủy trước 1 ngày hoặc trước giờ xe đến 60 phút thì không mất phí; xe đã đến nơi mới hủy thì thu 40% giá trị đơn.
Cần báo giá trọn gói có ghi rõ hạng mục và phụ phí, bạn có thể gọi dịch vụ chuyển nhà Hạ Long để được khảo sát miễn phí.